Znaczenie technologii dual-use w Polsce i na świecie systematycznie rośnie. Coraz więcej firm przemysłowych i technologicznych dostrzega w nich szansę na rozwój biznesu i wejście do sektora obronności. Czym właściwie są te technologie?
Technologie dual-use (podwójnego zastosowania) to rozwiązania, produkty i usługi, które można wykorzystać zarówno w zastosowaniach cywilnych, jak i wojskowych.
Są to np. drony, systemy cyberbezpieczeństwa, druk 3D, sztuczna inteligencja czy materiały kompozytowe. Ich rozwój wspiera jednocześnie gospodarkę i bezpieczeństwo państwa, dlatego stały się jednym z filarów polityk bezpieczeństwa UE i NATO, zwłaszcza w kontekście wojny w Ukrainie i dążenia do strategicznej autonomii Europy.
Obrót tymi technologiami podlega kontroli eksportu. W UE reguluje ją rozporządzenie 2021/821, a Polska uczestniczy też w międzynarodowych reżimach kontrolnych, takich jak Wassenaar Arrangement, Australia Group czy Nuclear Suppliers Group. Ma to zapobiegać niekontrolowanemu transferowi technologii o znaczeniu strategicznym, ograniczając jednocześnie możliwości eksportowe firm.
Rosnące znaczenie technologii dual-use w Polsce
Z raportu firmy Ayming Polska „Dual-use. Biznes w ekosystemie bezpieczeństwa" wynika, że 70 proc. firm ocenia dual-use jako istotny obszar rozwoju w perspektywie 3–5 lat, a 80 proc. prowadzi lub planuje inwestycje CAPEX związane z wejściem do tego ekosystemu. Aż 61 proc. badanych uważa obecny moment za najlepszy na wejście na ten rynek, a 60 proc. firm prowadzących prace B+R przeznacza na nie co najmniej 3 proc. swoich przychodów. Największą barierą pozostaje długi i niejasny proces testów, dopuszczeń i certyfikacji - wskazuje ją 40 proc. respondentów. Rozwój wspierają m.in. Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO), European Defence Fund (EDF) oraz platforma STEP.
Dla inżynierów oznacza to rosnące zapotrzebowanie na kompetencje z zakresu certyfikacji, zgodności regulacyjnej i projektowania produktów spełniających jednocześnie normy cywilne i obronne - szczególnie w branżach elektroniki, automatyki, lotnictwa i robotyki.
Polecamy: Od tokarza do inżyniera systemów satelitarnych. Kogo szuka rosnący polski sektor kosmiczny?